bookmarks

Greek artists communityartspot-radioartchannelgallery

Αναζήτηση

Σύνδεση/Εγγραφή



Zero - Μηδέν
Συντάκτης: Ρουμπέκα Κατερίνα   
Κυριακή, 02 Ιανουάριος 2011 19:45
Ευρετήριο Σελίδων
Zero - Μηδέν
page 1
Όλες οι σελίδες
Mack-Piene-Uecker_fwtoxwros_synuesh_gia_thn_Documenta_3_1964
Mack-Piene-Uecker "Φωτοχώρος, Σύνθεση για την Documenta 3", 1964
Σαράντα χρόνια μετά τη μηδενιστική απόπειρα ανατροπής όλων των καθιερωμένων πολιτιστικών αξιών από το απεγνωσμένο Dada, ορισμένοι Γερμανοί καλλιτέχνες αισθάνθηκαν την ανάγκη να ξαναγυρίσουν στο μηδέν, όχι ως μάρτυρες ενός μοιραίου τέλους αλλά ως προάγγελοι μιας αρχής ex nihilio, μιας ελπιδοφόρας εκτίναξης, μετά την κατάδυση στο νεκρό σημείο της αντίστροφης μέτρησης. Πρόκειται για τον Heinz Mack και τον Otto Piene, που διαμόρφωσαν τον πυρήνα της κίνησης ZERO (Μηδέν) το 1957-1958 στο Dusseldorf, ένα από τα σημαντικά κέντρα της σύγχρονης τέχνης, και τον G?nther Uecker που άρχισε να συμπράττει το 1962 με την έκθεση «Nul» στο Άμστερνταμ.

Τα βασικότερα χαρακτηριστικά τους ήταν ο άκρατος ενθουσιασμός, η αισιοδοξία και η απόλυτη εμπιστοσύνη στη δημιουργική τους δύναμη, με την οποία ήθελαν να χτίσουν ένα καλύτερο, φωτεινότερο κόσμο. Το ZERO, παρατηρεί ο Wieland Schmied, πίστευε πως είχε μια νέα αίσθηση για τη φύση και αυτή την αίσθηση μπορούσε να την θέσει στην υπηρεσία της τέχνης. Πίστευε ότι στο αποκορύφωμα της εποχής της επιστήμης, μπορούσε να επιστρέψει στην απλότητα και να ξαναρχίσει από την ώρα μηδέν στην ιστορία. Το πιστεύω του ZERO ήταν, πίσω στις ρίζες και στα στοιχεία της φύσης. Στόχος του ήταν να βρει τρόπους και μέσα για να εμπλέξει τα πρωτογενή στοιχεία, φως και αέρα, νερό και άνεμο, χώμα και άμμο, φωτιά και καπνό και να τα αφήσει να μιλήσουν για τον εαυτό τους τόσο άμεσα ώστε το αποτέλεσμα να είναι μια νέα, απλή αποκάλυψη των στοιχείων της φύσης, των δυνάμεων της φύσης. Σε αυτό το υπόστρωμα ο Otto Piene δημιούργησε τις σειρές «Πίνακες με καπνό», «Λουλούδια της φωτιάς» και «Μαύροι ήλιοι», ο Heinz Mack σχεδίασε τα «Ανάγλυφα φωτός» και ο G?nther Uecker χρησιμοποίησε καρφιά για να φτιάξει τη «Μικρή θάλασσα», τα «Ρεύματα» και τα «Αντί-ρεύματά του».

Gotthard_Graubner_xrwma-xwros-atitlo_1961-1962
Gotthard Graubner, "Χρώμα-χώρος-Άτιτλο", 1961-1962
Τα μέλη του ZERO κινούνταν στο ίδιο πνευματικό κλίμα χωρίς όμως κοινό μορφοπλαστικό παρονομαστή. Ο G?nther Uecker είπε το 1965 ότι, το ZERO υπήρξε από την αρχή ένας ανοιχτός χώρος, όπου οι καλλιτέχνες πειραματίστηκαν με ποικίλες δυνατότητες για να μορφοποιήσουν το όραμα και την ιδέα τους για την αγνότητα, την ομορφιά και τη σιωπή. Αυτό ήταν μια σιωπηρή αλλά ταυτόχρονα και μια ηχηρή διαμαρτυρία κατά του Εξπρεσιονισμού, κατά μιας κοινωνίας με εξπρεσιονιστική νοοτροπία. Προς αυτή την κατεύθυνση η μονοχρωμία του Yves Klein ήταν καθοριστική γιατί απονεύρωνε τον χειρονομιακό, υποκειμενικό τρόπο έκφρασης, όπως και οι λύσεις του Lucio Fontana στην αναζήτηση του καθαρά πνευματικού κενού. Το άσπρο μηδένιζε τα πάντα και μείωνε στο ελάχιστο την υλικότητα του έργου, το απελευθέρωνε από τη δουλεία της βαρύτητας.

Περιέχοντας όλο το φάσμα των χρωμάτων, η λευκότητα ταυτιζόταν με την απόλυτη καθαρότητα και την ύψιστη πνευματικότητα. Αυτό που θα συντελούσε αποφασιστικά στην υπέρβαση της υλικότητας και της βαρύτητας θα ήταν το φως, το στοιχείο που όσο περισσότερο η υπόσταση του θα γινόταν αισθητή τόσο θα αποδυναμωνόταν η υλική ουσία των πραγμάτων, το φως ως μορφοποιητική ουσία. Από την άποψη αυτή οι στόχοι του ZERO συμπίπτουν ως ένα σημείο με εκείνους της Op Art και της Κινητικής Τέχνης.
Heinz_Mack_dynamikh_kataskeuh_se_aspro_kai_kitrino_1963
Heinz Mack, "Δυναμική κατασκευή σε άσπρο και κίτρινο", 1963
Από τα σημαντικότερα μέλη της Ομάδας 53 (Gruppe 53) ο Heinz Mack (1931-) ήταν εκείνος που μετά από μια σειρά ανεπίσημες βραδινές εκθέσεις με συναδέλφους του, πήρε την πρωτοβουλία και μαζί με τον Otto Piene, εξέδωσαν τα τρία τεύχη του περιοδικού ZERO (1958-1961). Από το 1958 χρονολογούνται τα πρώτα του ανάγλυφα που προδίδουν το ενδιαφέρον του για το φως, φυσικό ή τεχνητό. Γύψος, μέταλλο, γυαλί, πλεξιγκλάς, ηλεκτρικοί κινητήρες και άλλα μέσα της τεχνολογίας επιστρατεύθηκαν στην προσπάθειά του να ιχνηλατήσει τη δυναμική του άυλου στοιχείου, «Δυναμικές κατασκευές σε άσπρο και κίτρινο» (1963), μέσα από τις κινήσεις, τις αντανακλάσεις και τις μεταβολές του. Ο πειραματικός του οίστρος τον οδήγησε επανειλημμένα στην αφρικανική έρημο, στον τόπο μηδέν, το Sahara Project (1968), ήταν ένα από τα οριακά έργα της Κινητικής τέχνης με καταλύτη το εκτυφλωτικό φως, ενώ τόσο σε άλλα στατικά όσο και σε κινούμενα γλυπτά του εκτός από το φως αξιοποίησε το νερό και τον άνεμο. Ο Heinz Mack αναφέρει, πως τα ανάγλυφά του σε μέταλλο, που θα προτιμούσε να τα ονομάζει ανάγλυφα φωτός και που διαμορφώνονται με την πίεση των δακτύλων, αντί για χρώμα χρειάζονται το φως για να ζήσουν. Αυτά τα ανάγλυφα φωτός παρουσιάζουν την ιδιότητα να αλλάζουν οι δομές τους κάθε φορά που αλλάζει η γωνία πρόσπτωσης ή η ένταση του φωτός. Έτσι καταργείται κάθε προκαθορισμένη ταυτότητα του έργου.

Otto_Piene_afrodith_tou_Willendorf_1963
Otto Piene, "Αφροδίτη του Willendorf", 1963
Με την φράση, ότι φαντάζεται έναν τεράστιο ημισφαιρικό χώρο, στους τοίχους του οποίου να προβάλλεται το φως σε αδιάκοπες μεταμορφώσεις και τους θεατές να πηγαινοέρχονται όποτε θέλουν, ο Otto Piene (1928-), συνόψισε το 1961 την άποψή του για το χώρο, το φως και την κίνηση. Θεωρεί το φως εκφραστικό μέσο, που όταν αποσυνδεθεί από το φυσική, βιολογική και πρακτική για τη ζωή λειτουργία του, αποκτά μια μαγεία υπεργήινη. Εκτός από τους «Πίνακες με καπνό», που ζωγραφίστηκαν με άμεση χρήση φλόγας και καπνού, τα «Λουλούδια της φωτιάς», που παραπέμπουν σε μια άγνωστη πανίδα και χλωρίδα, τις φωτογκραβούρες και τις ηλιογραφίες, δημιούργημά του είναι και το «Αυτόματο μπαλέτο φως», στο οποίο μηχανικά περιστρεφόμενες σφαίρες αφήνουν το φως να προβάλλεται μέσα από τρύπες μεταθέτοντας το ενδιαφέρον από τη συσκευή στο αποτέλεσμα.

1Gunther_Uecker_ogkos_pou_anapneei_1962
Gunther Uecker, "Όγκος που αναπνέει", 1962
Ο G?nther Uecker (1930-), είναι ο μόνος από την ομάδα ZERO που αντέδρασε στις αλλαγές του πνευματικού κλίματος της εποχής του με την έκφραση καταστάσεων λύπης, πόνου, αποτυχίας, σε αντίθεση με τους άλλους του ZERO, που στόχευαν στην ψηλάφηση των δυνάμεων της φύσης. Με σαφή την τάση προς το ανάγλυφο, διέλυσε σταδιακά ένα εργαλείο σαν χτένι από καρφιά, που χρησιμοποίησε από το 1957 για να οργανώνει το impasto χρώμα δίνοντας πλέον στα καρφιά το ρόλο ανεξάρτητου πλαστικού στοιχείου πάνω σε κατά κανόνα λευκό φόντο. Άλλοτε σε ελεύθερη κυματιστή διάταξη και άλλοτε σε πιο αυστηρά γεωμετρικά σχήματα, κύκλοι, σπείρες, προβάλλονται σε χώρο μέσα από ένα παιχνίδι φωτοσκιάσεων, που καθορίζονται τόσο από τις κινήσεις του θεατή όσο και των ίδιων των έργων με ηλεκτρικό κινητήρα.

Οι λευκές κατασκευές αποτελούνται από κανονικές συστάδες καρφιών που φιλτράρουν το φως αφήνοντάς το να ακτινοβολεί πάνω στις καμπύλες τους, έτσι που να δημιουργεί ένα vibrato από φως και σκιά. Αν περιστραφεί η φωτεινή πηγή ή η επιφάνεια με τα καρφιά, τότε νιώθει κανείς το φως να περνά ανάμεσα από το δάσος των καρφιών σαν τον άνεμο σε φυτείες με καλαμπόκι. Παραδίδεται σε ένα μυστικισμό κοσμικού φωτός, ότι το φως θα μας κάνει να πετάξουμε, θα μας διαπερνά όπως περνά ανάμεσα στο κάτι και το τίποτα. Το μάτι μας θα είναι το κοντά και το μακριά και θα μπορεί να βλέπει σφαιρικά εκεί που η μία η κατεύθυνση μας έχει τυφλώσει. Η αναπνοή μας θα είναι ο άνεμος και η ομορφιά του φωτός θα προσλάβει κάθε μορφή που ποθούμε και ονειρευόμαστε.



 

Πρέπει να συνδεθείτε πρώτα για να μπορέσετε να πραγματοποιήσετε σχόλιο. Η εγγραφή σας είναι δωρεάν.

Διαφήμιση
Διαφήμιση
Διαφήμιση
ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ η αναδημοσίευση, η αναπαραγωγή, ολική ή μερική του περιεχομένου του παρόντος ιστότοπου με οποιονδήποτε τρόπο, χωρίς προηγούμενη γραπτή άδεια του Art magazine(Ν 2121/1993)